Kategori: Makaleler

Aktif Kömür Nasıl Yapılır? Doğal Filtrasyonun Derinliklerine Yolculuk Bir sabah, şehirdeki eski mahalle kahvesinin köşesinde otururken, bir yandan elimdeki kahvemi yudumluyor, bir yandan da pencerenin kenarından dışarıyı izliyordum. Araba egzozlarının, fabrikalardan yükselen dumanların arasında bir şey fark ettim. Birçok insan, bu çevresel kirliliğin farkında bile değil. Ama bu kirliliğin bir kısmı, belki de içinden geçtiğimiz doğanın bir parçası. Peki, bu kirli havayı temizlemek için ne yapabiliriz? Birçok farklı çözüm var; ancak içindeki zararlı maddeleri filtrelemek için kullanılan “aktif kömür” aklıma geldi. Peki, aktif kömür nasıl yapılır? Bu soruyu hep merak etmişimdir. Aslında, geçmişte doğal dünyada oluşan bir süreç olan bu…

İçişleri Bakanı Değişti Mi? Toplumsal Yapıların ve Bireylerin Etkileşimini Anlamak Toplumsal yapılar ve bireyler arasındaki ilişki, insanlık tarihinin en karmaşık ve derinlikli inceleme alanlarından biridir. Bir araştırmacı olarak, toplumların şekillendiği, güç dinamiklerinin oluştuğu, normların ve değerlerin belirlendiği noktaları gözlemlemek, bu yapıların nasıl işlediğini anlamak için oldukça kritik bir süreçtir. Toplumlar, yalnızca bireylerin davranışlarından ibaret değildir; aynı zamanda bu bireylerin oluşturdukları kurumlar, yerleşik normlar ve tarihsel pratikler de toplumsal yapıları doğrudan etkiler. Bugün, İçişleri Bakanı değişikliği üzerine odaklanarak, toplumsal normlar, cinsiyet rolleri ve kültürel pratikler bağlamında bir analiz yapacağız. Peki, İçişleri Bakanı değişti mi? Sorusu yalnızca siyasal bir gündem maddesi olmanın…

İstanbul Antlaşması Hangi Savaş Sonrası İmzalanmıştır? Bir Tarihçinin Gözünden Geçmiş ve Bugün Geçmişi Anlamaya Çalışmak: Bir Tarihçinin Samimi Bakışı Geçmişin izleri, sadece müzelerde veya kitaplarda değil; toplumların hafızasında, kültürlerinde ve günlük hayatlarında da kendini gösterir. Tarih, bir noktada yalnızca geçmişte yaşanan olayların ardında bıraktığı kalıntılar değil, o olayların geleceği nasıl şekillendirdiğini anlamamıza da yardımcı olur. İnsanın tarihî olaylarla kurduğu ilişki, bazen onlardan ders almak, bazen de eski hataların tekrarlanmasından kaçınmak amacı güder. Bu yazıda, 18. yüzyılın sonlarına damgasını vuran bir antlaşma olan İstanbul Antlaşması’nı ele alacağız. İstanbul Antlaşması, 1791 yılında imzalanan ve Osmanlı İmparatorluğu’nun tarihindeki önemli dönüm noktalarından birini işaret…

İbrahim Saraçoğlu Ceviz Yaprağı Ne İşe Yarar? Toplumsal Yapılar ve Bireyler Üzerine Bir Sosyolojik Bakış Toplumsal Yapıların ve Bireylerin Etkileşimini Anlamaya Çalışan Bir Araştırmacının Girişi Toplumlar, bireylerin bir araya gelip kurduğu bir yapıdır ve her birey bu yapının bir parçasıdır. Toplumsal normlar, cinsiyet rolleri ve kültürel pratikler, bireylerin yaşam biçimlerini ve davranışlarını şekillendirir. Bu yapı, bazen görsel, bazen ise daha derinlemesine bir anlayış gerektiren biçimlerde kendini gösterir. Örneğin, bir bitkinin ya da doğal bir ürünün bireyler ve toplum üzerindeki etkisi, sadece biyolojik değil, kültürel ve toplumsal bir boyut taşır. Bugün, İbrahim Saraçoğlu’nun popülerleştirdiği ceviz yaprağının faydalarını ele alırken, toplumsal bağlamda…

Öd Düşmesi Nedir? Toplumsal Yapılar ve Bireysel Etkileşim Hayatımızın pek çok anında, toplumun bizim üzerimizde nasıl bir etkisi olduğunu düşünmeden geçeriz. Ne giydiğimize, nasıl davrandığımıza, hatta bazen neye değer verdiğimize toplum tarafından atanan roller ve normlar şekil verir. Kimi zaman bu etkileşimler doğal ve bilinçsizdir, kimi zaman ise toplumsal baskıların sonucu olarak karşımıza çıkar. İşte bu baskıların, ödül ve ceza dinamikleri üzerinden şekillenen bir yönü vardır: öd düşmesi. Toplumsal yapılar, bireylerin ödülleri hak edip etmediğini belirlerken, bu sürecin nasıl işlediği ise daha karmaşıktır. Peki, “öd düşmesi” dediğimizde neyi kastediyoruz? Bu yazıda, öd düşmesinin ne olduğunu, toplumsal normlarla nasıl ilişkilendirildiğini ve…

Ömer Erdoğan Aslen Nereli? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir İnceleme İstanbul’da yaşayan, bir sivil toplum kuruluşunda çalışan biri olarak, sokakta, toplu taşımada, iş yerlerinde sürekli gözlemlediğim bir şey var: İnsanlar birbirini çok fazla etiketliyor. Nerelisiniz, hangi takımı tutuyorsunuz, hangi okulda okudunuz gibi etiketler, bazen kim olduğumuzu daha derinlemesine keşfetmeden hayatımıza yön verebiliyor. Ömer Erdoğan aslen nereli sorusu da, bu tür etiketlerin toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet açısından nasıl anlamlar taşıyabileceğine dair önemli bir örnek sunuyor. Hadi gelin, bu soruya farklı bakış açılarıyla bir göz atalım. Ömer Erdoğan Aslen Nereli? Sadece Bir Bilgi Midir? Ömer Erdoğan, futbol…

Yazın Hangi Ülkeler Serin? Tarihsel Bir Perspektiften Küresel İklim ve Toplumsal Dönüşüm Geçmişi anlamak, yalnızca eski olayları incelemekten çok daha fazlasıdır; bu, bugünün dünyasını şekillendiren güçlerin köklerine inmek, toplumsal yapıları ve kültürel dinamikleri daha derinlemesine kavrayabilmektir. Bugün sahip olduğumuz küresel iklim değişikliği, ekonomik krizler, toplumsal eşitsizlikler gibi sorunlar, tarihin farklı dönemlerinde farklı şekillerde ortaya çıkmış ve insanlık tarihinin yönünü değiştiren olaylarla paralellik göstermektedir. Bu yazıda, “Yazın hangi ülkeler serin?” sorusunu tarihsel bir perspektifle ele alacak ve iklimin, toplumlar üzerindeki dönüştürücü etkilerini, tarihsel dönemeçlerdeki toplumsal dönüşümleri ve kritik kırılma noktalarını tartışacağız. Antik Dönemlerden Orta Çağ’a: Doğanın ve İnsanlığın Birlikte Şekillendirdiği Dünyalar…

Giriş — Ekonomistin Perspektifiyle Dijital Servislerde Küçük Seçimler Dijital çağda bireylerin şarkı dinleme alışkanlıkları, artık yalnızca “müzik dinlemek” eyleminden ibaret değil; aynı zamanda zaman yönetimi, dikkat dağılımı ve verimlilikle ilgili bilinçli kararları da içeriyor. Bu yüzden basit görünen bir özellik — Spotify mini oynatıcı — aslında hem bireysel refah hem de kolektif ekonomik etkilere dair ipuçları barındırıyor. Kaynakların kısıtlı olduğu dijital alanda, kullanıcıların ekran alanını, dikkat kaynaklarını ve zamanlarını mini oynatıcı gibi araçlarla optimize etmesi; üretkenlik, mutluluk ve dolayısıyla toplumsal refahın artmasına katkı sağlayabilir. Ancak bu tercihler, dijital servis sağlayıcılarının rekabet stratejileri, abonelik planları ve kullanıcı bağlılığı gibi piyasa dinamikleriyle…

Materyal Geliştirmenin Aşamaları Nelerdir? Gerçekten Düşünülmesi Gereken Bir Süreç Materyal geliştirme, her eğitimcinin, içerik üreticisinin veya proje yöneticisinin bir noktada karşılaştığı bir süreçtir. Pek çok insan bu süreci basit bir “hadi bakalım, başlayalım!” şeklinde başlatır, ama gerçek şu ki, materyal geliştirme işin ötesinde ciddi bir planlama ve dikkat gerektiren bir iş. Hangi aşamalardan geçilir, hangi unsurlar gözden kaçırılmamalıdır? Gelin, materyal geliştirmenin aşamalarına derinlemesine bir bakış atalım. İlk Adım: Hedef Belirleme ve Planlama – Her Şey Burada Başlar Materyal geliştirmenin en önemli adımlarından biri kesinlikle hedef belirleme. Ne yapmayı amaçlıyoruz? Kime hitap ediyoruz? Hangi mesajı vermek istiyoruz? Tüm bu soruların cevabı,…

Kuzey Kıbrıs’ta Ne Kadar Türk Var? Bazen, bir yerin nüfusu hakkında düşündüğümüzde, sayılar çoğu zaman soğuk ve uzak gelir. Ama bir şehri ya da bölgeyi anlamaya çalıştığınızda, o sayılara insan hikâyeleri, anılar, günlük yaşamın ritmi de katılır. İşte Kuzey Kıbrıs da tam olarak böyle bir yer: sadece nüfusla değil, yaşamla, insanların yüzleriyle ve hikâyeleriyle var. Peki, Kuzey Kıbrıs’ta gerçekten ne kadar Türk var? Kuzey Kıbrıs’ın Demografik Yapısı Kuzey Kıbrıs, bildiğiniz gibi, 1974’teki Kıbrıs Barış Harekatı’ndan sonra Türklerin yoğunlukta olduğu bir bölge olarak şekillendi. Bugün, resmi verilere göre Kuzey Kıbrıs’ta yaklaşık 350 bin kişi yaşıyor. Bu nüfusun büyük bir kısmı, yani…